#Startup Ai

Tôi theo dõi hệ sinh thái startup Việt từ những ngày đầu còn mời founder đi cà phê nghe chia sẻ về MVP. Đến giữa 2026, có một sự thật khó cãi: AI startup Việt Nam đã bước ra ánh sáng, không còn là câu chuyện bị đánh giá thấp trong khu vực. Funding tăng gấp 13 lần từ 2023 đến 2025, doanh thu từ thị trường ASEAN đạt $1,2 tỷ năm 2026. Bài này không phải bảng xếp hạng khô khan, mà là câu chuyện của những người thật, sản phẩm thật, và lý do bạn nên biết tên họ.

Tuần qua, một startup ít người biết tên, General Intuition, vừa được định giá 2,3 tỷ USD sau vòng gọi vốn 320 triệu USD do Khosla Ventures dẫn đầu. Luận điểm của họ: robot sắp có "khoảnh khắc ChatGPT" của riêng mình, thời điểm một mô hình nền tảng (foundation model) duy nhất, huấn luyện từ dữ liệu video game, giúp bất kỳ ai cũng xây được robot thông minh mà không cần tự luyện AI từ đầu. Với Việt Nam, nơi Vingroup đang đầu tư mạnh vào robot hình người qua VinRobotics, câu hỏi không còn là "physical AI có xảy ra không", mà là "Việt Nam sẽ tham gia ở lớp nào của cuộc đua này".

Gặp anh Tuấn Trần – CEO Cybereye AI – lần đầu tại một quán cafe ở phố Hoàng Cầu, Hà Nội, cách đây hơn 2 năm. Lúc đó anh kể cho tôi nghe về một hệ thống AI phát hiện tấn công mạng mà anh và 3 người bạn cùng lớp Đại học Bách khoa đang xây trong phòng lab 20m². Tháng 6 vừa qua, Cybereye AI gọi vốn thành công $15M Series A do Vietnam Investment Group dẫn đầu, với Temasek (Singapore) tham gia. Câu chuyện bắt đầu từ đây – và nó nói lên nhiều điều về startup AI Việt Nam.

Cognition – công ty đứng sau Devin, agent AI tự động viết code – vừa gọi thành công 1 tỷ USD với định giá 26 tỷ USD. Doanh thu hàng năm tăng 1.230% lên 492 triệu USD. Điều đáng kinh ngạc nhất: hơn 90% code nội bộ của chính Cognition được viết bởi Devin. Khách hàng doanh nghiệp bao gồm NASA, Goldman Sachs, Mercedes-Benz và Santander. Câu hỏi thực sự: Devin là tương lai của lập trình, hay chỉ là một công cụ đắt tiền?

Hãy nói thẳng: AI Breakthrough Awards 2026 công bố ngày 25/6 vừa qua – kỷ niệm năm thứ 9 liên tiếp. MGT thắng hạng mục "AI-as-a-Service Solution of the Year". Bài này không PR cho ai. Nó tóm tắt những gì đáng chú ý, và quan trọng hơn – giải thưởng AI này có thật sự ý nghĩa không, hay chỉ là một cách để startup Mỹ khoe nhau.

Theo TechCrunch độc quyền ngày 22/4/2026: Google ký thỏa thuận hàng tỷ USD với Thinking Machines Lab — startup AI do Mira Murati (cựu CTO OpenAI, người đứng sau kỹ thuật của ChatGPT) sáng lập. Thỏa thuận cung cấp hạ tầng Google Cloud và chip AI Nvidia GB300 cho Thinking Machines Lab. Con số này nói lên điều gì về bức tranh AI toàn cầu — và ảnh hưởng gì đến người dùng Việt Nam?

Tháng 3/2026, cuộc thi AI lớn nhất Việt Nam LotusHacks 2026 quy tụ 1.500 người từ 30 quốc gia và trao gần 1 triệu USD giải thưởng. FocusIQ — thiết bị đọc sóng não kết hợp AI cá nhân hóa luyện thi — giành giải nhất. Cùng thời điểm, Olli Technology (startup Việt đã bán đồ chơi AI tại Best Buy Mỹ mùa Giáng Sinh 2025) tiếp tục mở rộng toàn cầu. Và còn nhiều cái tên khác đang âm thầm xây dựng những thứ ấn tượng không kém. Đây là bức tranh startup AI Việt Nam năm 2026.

FPT vừa nâng cấp FPT AI Factory lên chip NVIDIA HGX B300 — thế hệ phần cứng AI mạnh nhất hiện nay — và nền tảng này đang phục vụ 18.000 người dùng toàn cầu với 43 dịch vụ AI cloud. Case study thực tế với Home Credit: giảm thời gian xử lý dữ liệu 3 lần, tăng tốc huấn luyện mô hình AI 30 lần. Tin tốt cho startup và SME Việt Nam: đây là hạ tầng AI cấp doanh nghiệp, xây tại Việt Nam, và có thể thuê theo nhu cầu.

Từ ngày 20–22/3/2026, hackathon AI lớn nhất Việt Nam — LotusHacks — quy tụ hơn 1.500 người từ 30 quốc gia tại VNG Campus, TP HCM, với gần 1 triệu USD giải thưởng. Đội giành giải nhất là FocusIQ: sản phẩm tích hợp thiết bị đọc sóng não để cá nhân hóa lộ trình học tập bằng AI — 100% do người Việt phát triển. Đây là tín hiệu rõ nhất từ trước đến nay rằng hệ sinh thái AI Việt Nam không chỉ "học theo" nữa.